• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 
عملیات کربلای ۳
بخشی از جنگ عراق با ایران
نام عملیات عملیات کربلای سه
رمز عملیات توضیحات
فرمانده عملیات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
منطقه عملیات شمال خلیج فارس (البکرـالامیه)
زمان عملیات ۱۱ شهریور ۱۳۶۵
نوع عملیات تهاجمی (آبی؛خاکی)
زمان سال ششم جنگ تحمیلی
نتیجه رسیدن ایران به اهداف اصلی

عملیات کربلای ۳ عملیاتی نظامی، آبی‌خاکی در دوران جنگ عراق علیه ایران بود که توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در ۱۱ شهریور ۱۳۶۵ اجرا شد. هدف اصلی این عملیات، تصرف و انهدام سکوهای نفتی «البکر» و «الامیه» در شمال خلیج فارس بود که به عنوان پایگاه‌های نظامی و اطلاعاتی عراق برای کنترل تردد دریایی و هدایت حملات هوایی استفاده می‌شدند.


۱ - پیش‌زمینه و اهمیت استراتژیک

[ویرایش]

پس از پیروزی در عملیات والفجر ۸ و تثبیت مواضع در شبه‌جزیره فاو، نیروی دریایی سپاه به دنبال گسترش عملیات‌های خود در خلیج فارس بود. سکوهای البکر و الامیه که بزرگ‌ترین مراکز صدور نفت عراق بودند، پس از آغاز جنگ توسط ارتش عراق به پایگاه‌های نظامی تغییر کاربری داده بودند. این سکوها با استقرار رادارهای پیشرفته و تجهیزات پدافندی، عملاً مسیر دسترسی ایران به بندر امام خمینی را تحت کنترل داشتند و نقشی حیاتی در پشتیبانی از حملات عراق علیه کشتی‌های تجاری ایفا می‌کردند.

۲ - اهداف عملیات

[ویرایش]

انهدام و تصرف سکوهای نفتی البکر و الامیه. کور کردن چشم اطلاعاتی دشمن (رادارهای مستقر بر سکوها). ایجاد منطقه امن دریایی و کاهش فشار بر مسیر کشتیرانی ایران. نمایش اقتدار دریایی سپاه در خلیج فارس.

۳ - سازمان رزم

[ویرایش]

هدایت عملیات بر عهده قرارگاه دریایی نوح بود. یگان‌های اصلی شرکت‌کننده شامل موارد زیر بودند: لشکر ۱۴ امام حسین : به عنوان یگان عمل‌کننده اصلی، به ویژه گردان غواص یونس که وظیفه خط‌شکنی را بر عهده داشت. ناوتیپ‌های نیروی دریایی سپاه: ناوتیپ ۱۴ کوثر و ناوتیپ ۱۳ امیرالمؤمنین جهت مسدودسازی خور عبدالله و پشتیبانی ترابری دریایی.

۴ - شرح عملیات

[ویرایش]

عملیات پس از شناسایی‌های دشوار توسط سردار شهید محسن پاکیاری و عبدالله رودکی طراحی شد. نیروها پس از ماه‌ها تمرین در اسکله‌های مشابه (خارک)، در شب عملیات با قایق به نقطه رهایی منتقل شدند. تصرف الامیه: غواصان گردان یونس با عبور از شرایط سخت دریایی (شرجی، شوری آب و کوسه‌ها)، در صبح روز عملیات موفق به تصرف اسکله الامیه شدند. پروژه نارالرحمه: نیروهای مهندسی سپاه با اجرای پروژه‌ای ابتکاری (انتقال نفت از فاو به اسکله البکر و آتش زدن آن با استفاده از توپخانه)، اسکله البکر را که به دلیل فاصله دورتر، دسترسی به آن سخت‌تر بود، منهدم کردند. واکنش دشمن: نیروهای عراقی با حملات شدید موشکی و هوایی سعی در بازپس‌گیری مواضع داشتند. در نهایت، با توجه به استراتژی محدودیت زمانی عملیات، پس از وارد کردن ضربات سنگین، نیروهای خودی عقب‌نشینی کردند و سکوها مجدداً توسط دشمن بازپس گرفته شدند.

۵ - نتایج و دستاوردها

[ویرایش]

تلفات و خسارات دشمن: کشته شدن ۶۳ نفر و اسارت بیش از ۱۰۰ نفر از نیروهای عراقی. انهدام یک ناوچه، سرنگونی ۲ فروند جنگنده، نابودی ۱۵ قبضه ضدهوایی و غنیمت گرفتن ۴ دستگاه رادار پیشرفته. دستاوردهای سیاسی: این عملیات هم‌زمان با اجلاس سران جنبش عدم تعهد در زیمبابوه اجرا شد و تأثیرات دیپلماتیک قابل توجهی در افشای نقش حامیان رژیم بعث (از جمله همکاری‌های کویت) داشت.

۶ - روایت‌ها و تجربیات

[ویرایش]

گردان یونس: فرمانده وقت گردان، محمدعلی شفیعی، تأکید دارد که با وجود قطع ارتباطات رادیویی در شب عملیات، غواصان با تکیه بر آموزش‌های آبی-خاکی و ایمان قلبی، اهداف خود را محقق کردند. روایت سردار تنگسیری: ایشان بر اهمیت انسداد خور عبدالله (تنها معبر دسترسی عراق به کویت) و نقش کلیدی نیروی دریایی نوپا در مقابله با برتری تجهیزاتی دشمن تأکید داشته‌اند.






جعبه ابزار