|
| ||||||||||||||||||||||
عملیات مرصاد (در ادبیات نظامی سازمان مجاهدین خلق: عملیات فروغ جاویدان) آخرین عملیات نظامی گسترده در جریان جنگ تحمیلی است که در مردادماه ۱۳۶۷ رخ داد. این عملیات با تهاجم نیروهای سازمان مجاهدین خلق (منافقین) با حمایت مستقیم ارتش بعث عراق آغاز و با دفاع قاطع نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و مشارکت گسترده نیروهای مردمی با پیروزی ایران به پایان رسید. ۱ - پیشزمینه و علل تهاجم[ویرایش]پس از پذیرش قطعنامه ۵۹۸ شورای امنیت توسط جمهوری اسلامی ایران (۲۷ تیر ۱۳۶۷)، چشمانداز پایان جنگ و صلح میان دو کشور قوت گرفت. این رویداد برای سازمان مجاهدین خلق که تمامی راهبرد خود را بر مبنای تداوم جنگ و براندازی نظام از طریق حمایتهای ارتش عراق بنا نهاده بود، به مثابه «پایان خط» بود. ۱.۱ - توهمات استراتژیک سازمانتحلیلهای رهبری سازمان بر پایه چند خطای استراتژیک استوار بود: پیشفرض سقوط: تصور میشد نظام اسلامی در اثر پذیرش قطعنامه ضعیف شده و در آستانه فروپاشی است. پایگاه اجتماعی: تصور اشتباه مبنی بر اینکه مردم از جمهوری اسلامی خسته شده و به محض ورود نیروهای سازمان، با آنها همراهی خواهند کرد. جنگ داخلی: تلاش برای «انتحار سیاسی» با تبدیل ماهیت سازمان از یک گروه سیاسی به یک ارتش مزدور در خدمت بیگانه (مشابه الگوی فالانژهای لبنان). ۲ - عملیات فروغ جاویدان (تهاجم منافقین)[ویرایش]در سوم مرداد ۱۳۶۷، سازمان با سازماندهی حدود ۴ تا ۵ هزار نفر در قالب ۲۵ تیپ و با پشتیبانی کامل لجستیکی ارتش عراق (شامل تانک، نفربر و توپخانه سنگین)، از محور سرپلذهاب وارد خاک ایران شد. طرحریزی سازمان بر اساس یک برنامه ۳۳ ساعته برای تصرف گامبهگام شهرهای «کرند غرب، اسلامآباد غرب، کرمانشاه، همدان و قزوین» و نهایتاً ورود به تهران بود. مسعود رجوی در این عملیات تلاش داشت با ایجاد یک منطقه آزادشده، نظام را در موضع ضعف در مذاکرات صلح قرار دهد. ۳ - عملیات مرصاد (دفاع متقابل)[ویرایش]در پاسخ به این تهاجم، نیروهای سپاه پاسداران و ارتش جمهوری اسلامی ایران در یک عملیات دفاعی با رمز «یا علی علیه السلام» در منطقه تنگه چهارزبر (واقع در ۳۵ کیلومتری کرمانشاه) سد دفاعی مستحکمی تشکیل دادند. نقش استراتژیک: با زمینگیر شدن ستون زرهی سازمان در تنگه چهارزبر توسط یگانهایی همچون تیپ نبیاکرم و تیپ ۱۲ قائم، راه عقبنشینی بسته شد. پشتیبانی هوایی: هوانیروز ارتش جمهوری اسلامی ایران با محوریت شهید صیاد شیرازی، ضربات مهلکی به ستونهای زرهی و لجستیکی دشمن وارد کرد. بسیج عمومی: سرازیر شدن سیل نیروهای مردمی از سراسر کشور، شکوهی از همبستگی ملی را به نمایش گذاشت که توهم سازمان مبنی بر همراهی مردم را به کلی نقش بر آب کرد. ۴ - دستاوردها و پیامدها[ویرایش]این عملیات را میتوان «شلیک نهایی به سازمان» و «نهروان ایران» نامید. ۴.۱ - دستاوردهای داخلیتحکیم ثبات نظام: با پیروزی قاطع در این عملیات، تمامی شایعات مبنی بر تزلزل اقتدار نظامی ایران در انتهای جنگ خنثی شد. تصفیه داخلی: منافقین و عناصر نفوذی که در جریان پیشروی اولیه دشمن سعی در همکاری داشتند، شناسایی و ماهیت آنها نزد افکار عمومی کاملاً آشکار شد. وفاق ملی: تبلور مشارکت عمومی و وحدت ملی که از مهمترین خروجیهای این نبرد در ابعاد داخلی بود. ۴.۲ - پیامدهای بینالمللیخنثیسازی حربه صدام: شکست عملیات فروغ جاویدان، آخرین برگ برنده صدام حسین برای امتیازگیری در مذاکرات صلح را سوزاند. تثبیت مشروعیت: پیروزی در مرصاد، بر جهانیان ثابت کرد که نظام جمهوری اسلامی علیرغم فشارهای ۸ ساله جنگ، از مشروعیت و حمایت گسترده مردمی برخوردار است. ۵ - نتیجهگیری[ویرایش]عملیات مرصاد پایانی بر یک پایان بود. شکست سازمان در این نبرد، نه تنها نقطه پایان فعالیت نظامی آنها به عنوان یک نیروی سازمانیافته در خاک عراق بود، بلکه مهر تاییدی بر شکست قطعی رژیم بعث عراق در دستیابی به اهداف خود در جنگ علیه ایران زد. این عملیات، تاریخ را در نقطه عطفی ثبت کرد که در آن اراده ملت ایران بر توهمات بیگانگان و مزدوران آنها پیروز شد. ردههای این صفحه : عملیات های نظامی جنگ عراق با ایران
|
||||||||||||||||||||||
